De jaren zeventig maakten van AZ'67 een club met landelijke betekenis. Het decennium begon met degradatie en financiele nood. Het eindigde met Europese wedstrijden, een beker en een ploeg die klaarstond voor de grootste periode uit de clubgeschiedenis.
In 1970-1971 ging AZ'67 opnieuw onderuit in de Eredivisie. De ploeg eindigde als zeventiende en keerde terug naar de Eerste Divisie. Sportief was dat een klap, financieel stond de club er al kwetsbaar voor.
Redding in 1972
De ommekeer kwam in 1972. Klaas en Cees Molenaar, de broers achter Wastora, zorgden voor de redding van AZ'67. Zij kenden de club via de Zaanse voetbalwortel en wilden met AZ naar de top.
De sportieve reactie kwam snel. In 1971-1972 eindigde AZ'67 als tweede in de Eerste Divisie. Daarmee keerde de club direct terug naar de Eredivisie.
Die promotie was meer dan herstel. AZ'67 kreeg nieuwe lucht, nieuw geld en een veel grotere ambitie. De club ging niet langer alleen over handhaving denken.
Bouwen aan kwaliteit
Vanaf 1972 veranderde de selectie. Kees Kist kwam over van Heerenveen en werd het gezicht van de nieuwe aanvalskracht. Een jaar later sloot Kristen Nygaard aan.
Daarna groeide de groep verder. Namen als Ronald Spelbos, Hugo Hovenkamp, Peter Arntz, John Metgod, Jan Peters, Pier Tol, Eddy Treijtel, Bert van Marwijk, Willem van Hanegem en Kurt Welzl horen bij de opbouw van deze periode.
De eerste Eredivisiejaren na de promotie waren nog wisselend. AZ'67 werd vijftiende in 1972-1973 en zevende in 1973-1974. Daarna schoof de ploeg richting subtop met twee vijfde plaatsen op rij.
Eerste Europese ticket
In 1976-1977 brak AZ'67 echt door. De ploeg eindigde als derde in de Eredivisie, achter Ajax en PSV. Daarmee plaatste AZ zich voor het eerst voor Europees voetbal.
Dat was een grote stap voor een club die vijf jaar eerder nog in de Eerste Divisie speelde. De investeringen van de Molenaars kregen zichtbaar resultaat. AZ was geen bijrol meer in de competitie.
Het elftal combineerde scorend vermogen met volwassenheid. In de competitie maakte AZ'67 75 doelpunten en kreeg het er 29 tegen. De derde plaats was dus geen toevalstreffer.
Beker en Barcelona
Het seizoen 1977-1978 onderstreepte de doorbraak. AZ'67 eindigde opnieuw als derde en maakte zijn Europese debuut. Red Boys Differdange werd in De Hout met 11-1 verslagen.
In de tweede ronde wachtte Barcelona. AZ speelde twee keer 1-1 en werd pas na strafschoppen uitgeschakeld. Voor een Europese debutant was dat een stevige kennismaking met het hoogste niveau.
In eigen land volgde de eerste grote prijs. AZ'67 won op 5 mei 1978 de KNVB Beker door Ajax met 1-0 te verslaan in het Olympisch Stadion. Henk van Rijnsoever maakte het doelpunt.
Die bekerwinst gaf het decennium zijn tastbare bewijs. AZ had aangehaakt bij de subtop en een prijs gepakt.
Kist en Kessler
In 1978-1979 speelde AZ'67 in de Europa Cup II. Ipswich Town bleek in de eerste ronde te sterk, na 0-0 in Alkmaar en 0-2 in Engeland. In de competitie eindigde AZ als vierde.
Kees Kist beleefde dat seizoen zijn persoonlijke hoogtepunt. Met 34 competitiedoelpunten won hij de Europese Gouden Schoen. Daarmee werd hij de eerste Nederlandse winnaar van die prijs.
Vanaf de zomer van 1978 stond Georg Kessler voor de groep. Onder hem werd de ploeg verder aangescherpt. AZ eindigde in 1979-1980 als tweede in de Eredivisie.
Dat seizoen kreeg ook een zware rand. Cees Molenaar overleed in 1979. De club verloor een van de twee broers die AZ uit de financiele problemen hadden gehaald en richting de top hadden geduwd.
De basis voor 1981
De jaren zeventig waren de bouwjaren van het grote AZ. De degradatie van 1971 en de redding van 1972 maakten duidelijk hoe kwetsbaar de club was. De jaren erna lieten zien hoe snel dat kon omslaan met geld, beleid en goede spelers.
AZ'67 ging van overleven naar aanvallen. Eerst kwam de terugkeer naar de Eredivisie, daarna de subtop, Europees voetbal en de beker. In 1980 stond de ploeg al tweede.
Het kampioensjaar 1980-1981 kwam daardoor niet uit de lucht vallen. Het was het gevolg van een decennium waarin AZ'67 zijn schaal vergrootte. De club uit De Hout was een topclub geworden.


